60 ಸಂವತ್ಸರಗಳು: ಹಿಂದೂ ಪಂಚಾಂಗದ ವರ್ಷದ ಹೆಸರುಗಳ ಚಕ್ರ
ವರ್ಷಕ್ಕೊಂದು ಹೆಸರು, ಕಾಲಕ್ಕೊಂದು ಚಕ್ರ

Abhilash Ramakrishna
21 ನವೆಂಬರ್ 2026 • 4 ನಿಮಿಷ
60 ಸಂವತ್ಸರಗಳು ಎಂದರೆ ಹಿಂದೂ ಪಂಚಾಂಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷಕ್ಕೂ ಕೊಡುವ ಹೆಸರುಗಳ ಒಂದು ಚಕ್ರ. ಈ ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 60 ಹೆಸರುಗಳಿವೆ. ಒಂದು ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಒಂದು ಹೆಸರು; 60 ವರ್ಷ ಕಳೆದ ಮೇಲೆ ಮತ್ತೆ ಮೊದಲ ಹೆಸರಿನಿಂದಲೇ ಚಕ್ರ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಯುಗಾದಿಯ ದಿನ ಓದುವ ಪಂಚಾಂಗ ಶ್ರವಣದಲ್ಲಿ "ಈ ವರ್ಷದ ಹೆಸರು ಇಂತಹದು" ಎಂದು ಹೇಳುವುದನ್ನು ನೀವು ಕೇಳಿರಬಹುದು. ಆ ಹೆಸರು ಬರುವುದು ಇದೇ ಚಕ್ರದಿಂದ.
ಸಂವತ್ಸರ ಎಂದರೇನು
ಸಂವತ್ಸರ ಎಂದರೆ ವರ್ಷ. ಪಂಚಾಂಗದಲ್ಲಿ ವರ್ಷವನ್ನು ಸಂಖ್ಯೆಯಿಂದ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಹೆಸರಿನಿಂದಲೂ ಗುರುತಿಸುವ ಪರಂಪರೆ ಇದೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ನಲ್ಲಿ 2025, 2026 ಎಂದು ಸಂಖ್ಯೆ ಹೇಳುತ್ತೇವೆ. ಪಂಚಾಂಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷಕ್ಕೂ ತನ್ನದೇ ಆದ ಹೆಸರು ಇರುತ್ತದೆ. ಕನ್ನಡ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಕಲ್ಪ ಹೇಳುವಾಗ ಈ ಹೆಸರನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ.
60 ಹೆಸರುಗಳ ಚಕ್ರ ಹೇಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ
ಈ ಚಕ್ರದ ಮೊದಲ ಹೆಸರು ಪ್ರಭವ, ಎರಡನೆಯದು ವಿಭವ, ಮೂರನೆಯದು ಶುಕ್ಲ ಎಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಕೊನೆಯ ಅರವತ್ತನೆಯ ಹೆಸರು ಅಕ್ಷಯ. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮೋದೂತ, ಪ್ರಜೋತ್ಪತ್ತಿ, ಅಂಗೀರಸ, ವಿಶ್ವಾವಸು, ಪರಾಭವ, ಪ್ಲವಂಗ ಮುಂತಾದ ಹೆಸರುಗಳು ಒಂದರ ಹಿಂದೆ ಒಂದು ಬರುತ್ತವೆ.
ಕ್ರಮ ಯಾವಾಗಲೂ ಒಂದೇ. ಒಂದು ವರ್ಷ ಮುಗಿದರೆ ಮುಂದಿನ ಹೆಸರು ಬರುತ್ತದೆ; ಅರವತ್ತನೆಯದರ ನಂತರ ಮತ್ತೆ ಪ್ರಭವದಿಂದ ಶುರು. ಹೀಗೆ ಪ್ರತಿ 60 ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಹೆಸರುಗಳು ಪುನರಾವರ್ತನೆ ಆಗುತ್ತವೆ.
ಯುಗಾದಿ ಮತ್ತು ಹೊಸ ಸಂವತ್ಸರ
ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಸಂವತ್ಸರ ಆರಂಭವಾಗುವುದು ಚೈತ್ರ ಮಾಸದ ಶುಕ್ಲ ಪಕ್ಷದ ಪ್ರತಿಪದೆಯಂದು. ಅದೇ ಯುಗಾದಿ. ಅಂದರೆ ಸಂವತ್ಸರದ ಹೆಸರು ಜನವರಿ 1ರಂದು ಬದಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಯುಗಾದಿಯ ದಿನ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ಯುಗಾದಿ ಯಾವ ದಿನ ಬರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಚಂದ್ರನ ಗತಿಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುವುದರಿಂದ ಅದು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದಿನಾಂಕದಂದು ಬರುತ್ತದೆ. ಆ ವರ್ಷದ ದಿನಾಂಕವನ್ನು ಆ ವರ್ಷದ ಪಂಚಾಂಗದಲ್ಲಿ ನೋಡಬೇಕು.
ಯುಗಾದಿಯ ದಿನ ಬೇವು-ಬೆಲ್ಲ ಸೇವಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಪಂಚಾಂಗ ಶ್ರವಣ ಮಾಡುವುದು ಅನೇಕ ಮನೆಗಳ ಪದ್ಧತಿ. ಆಗ ಹೊಸ ವರ್ಷದ ಸಂವತ್ಸರದ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಅದರ ಫಲವನ್ನು ಓದುವ ರೂಢಿ ಇದೆ.
ಶಾಲಿವಾಹನ ಶಕೆ ಮತ್ತು ಸಂವತ್ಸರದ ಹೆಸರು
ಕನ್ನಡ ಪಂಚಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ಷವನ್ನು ಶಾಲಿವಾಹನ ಶಕೆಯ ಸಂಖ್ಯೆಯಿಂದಲೂ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಶಾಲಿವಾಹನ ಶಕೆ ಒಂದು ನಿರಂತರ ಎಣಿಕೆ; ಅದು ಒಂದೊಂದಾಗಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಲೇ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಸಂವತ್ಸರದ ಹೆಸರು ಹಾಗಲ್ಲ; ಅದು 60ರ ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ತಿರುಗುತ್ತದೆ. ಇವೆರಡನ್ನೂ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ ವರ್ಷ ಯಾವುದು ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಸಂಕಲ್ಪದಲ್ಲಿ ಶಕೆಯ ಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ಸಂವತ್ಸರದ ಹೆಸರು ಎರಡನ್ನೂ ಹೇಳುವ ಪರಿಪಾಠ ಬೆಳೆದಿದೆ.
ಸಂವತ್ಸರಗಳ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ವರ್ಗೀಕರಣ
ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಈ 60 ಹೆಸರುಗಳನ್ನು 20 ಹೆಸರುಗಳ ಮೂರು ಗುಂಪುಗಳಾಗಿ ಹೇಳುವ ರೂಢಿ ಇದೆ. ಅವನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣು ಮತ್ತು ರುದ್ರ ವಿಂಶತಿಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಗ್ರಂಥ ಮತ್ತು ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಇದರ ವಿವರಗಳು ಸ್ವಲ್ಪ ಬದಲಾಗಬಹುದು.
ಈ ಚಕ್ರ ಯಾಕೆ 60 ವರ್ಷ
ಸಂಪ್ರದಾಯದ ವಿವರಣೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಗುರು ಮತ್ತು ಶನಿ ಗ್ರಹಗಳ ಸಂಚಾರದ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದೊಂದಿಗೆ ಈ 60ರ ಚಕ್ರ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ 60 ವರ್ಷ ತುಂಬಿದಾಗ, ಅವನು ಹುಟ್ಟಿದ ವರ್ಷದ ಸಂವತ್ಸರವೇ ಮತ್ತೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಅದನ್ನು ಷಷ್ಟಿಪೂರ್ತಿ ಎಂದು ಕರೆದು ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಹೋಮ ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಅನೇಕ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿದೆ.
ನಿಮ್ಮ ಜನ್ಮ ಸಂವತ್ಸರ ತಿಳಿಯುವುದು ಹೇಗೆ
ನೀವು ಹುಟ್ಟಿದ ವರ್ಷದ ಸಂವತ್ಸರ ಯಾವುದು ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕೆಂದರೆ, ನಿಮ್ಮ ಹುಟ್ಟಿದ ದಿನಾಂಕವನ್ನು ಅದೇ ವರ್ಷದ ಯುಗಾದಿಯೊಂದಿಗೆ ಹೋಲಿಸಬೇಕು. ಯುಗಾದಿಗೆ ಮೊದಲು ಹುಟ್ಟಿದ್ದರೆ ಹಿಂದಿನ ಸಂವತ್ಸರ, ನಂತರ ಹುಟ್ಟಿದ್ದರೆ ಹೊಸ ಸಂವತ್ಸರ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ಖಚಿತವಾಗಿ ತಿಳಿಯಲು ಆ ವರ್ಷದ ಪಂಚಾಂಗ ಅಥವಾ ಪರಿಚಿತ ಜ್ಯೋತಿಷಿಯನ್ನು ಕೇಳುವುದು ಒಳ್ಳೆಯದು.
ಈ ವರ್ಷ ಯುಗಾದಿಯ ದಿನ ಪಂಚಾಂಗ ಶ್ರವಣ ಮಾಡುವಾಗ, ಸಂವತ್ಸರದ ಹೆಸರನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಅದು 60ರ ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟನೆಯದು ಎಂದು ಒಮ್ಮೆ ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಿ ನೋಡಿ. ಕ್ರಮೇಣ ಈ ಹೆಸರುಗಳ ಸರಣಿ ನಿಮಗೆ ಪರಿಚಿತವಾಗುತ್ತದೆ.
ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ನನ್ನ ಜನ್ಮ ಸಂವತ್ಸರವನ್ನು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ವರ್ಷದಿಂದ ಹೇಗೆ ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವುದು
ಹೌದು, ಹಾಗೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಯುಗಾದಿಗೆ ಮೊದಲು ಹುಟ್ಟಿದ್ದರೆ ಹಿಂದಿನ ಸಂವತ್ಸರ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯಬೇಡಿ. ಜನವರಿಯಿಂದ ಯುಗಾದಿಯವರೆಗೆ ಹುಟ್ಟಿದವರ ಸಂವತ್ಸರ ಹಿಂದಿನ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ವರ್ಷದ ಯುಗಾದಿಯಿಂದ ನಿರ್ಧಾರವಾಗುತ್ತದೆ.
ಪೂಜೆಯ ಸಂಕಲ್ಪದಲ್ಲಿ ಸಂವತ್ಸರದ ಹೆಸರನ್ನು ಯಾಕೆ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ
ಸಂವತ್ಸರದ ಹೆಸರಿನೊಂದಿಗೆ ಶಾಲಿವಾಹನ ಶಕೆಯ ಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ಮಾಸ, ಪಕ್ಷ, ತಿಥಿ ಇವನ್ನೂ ಹೇಳುವ ರೂಢಿ ಇದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸಂವತ್ಸರದ ಹೆಸರು ಸಂಕಲ್ಪದ ಒಂದು ಭಾಗ ಮಾತ್ರ; ಅದು ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಹೇಳುವ ಮಂತ್ರವಲ್ಲ.
ಒಂದೇ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಪಂಚಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಸಂವತ್ಸರದ ಹೆಸರು ಇರುತ್ತದೆಯೇ
ಪಂಚಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಕಂಡುಬರಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ನೀವು ಪೂಜೆಗೆ ಅಥವಾ ಶಾಂತಿಗೆ ಬಳಸುವ ಪಂಚಾಂಗದಲ್ಲಿ ಬರೆದಿರುವ ಹೆಸರನ್ನೇ ಅನುಸರಿಸಿ, ಅನುಮಾನವಿದ್ದರೆ ಕುಲಪುರೋಹಿತರನ್ನು ಕೇಳಿ.


